Κριτική σημειωτική και κριτική της κουλτούρας

Περιγραφή:

Το βιβλίο είναι, πρώτα απ' όλα, ένας συνολικός και εφ' όλης της ύλης απολογισμός των περιπετειών και της μέχρι τώρα πορείας της Σημειωτικής, ένας απολογισμός που, υποχρεωτικά και κατ' ανάγκην, έρχεται να συναντήσει όλα τα επίκαιρα ζητήματα που αφορούν το σύνολο των επιστημών της γλώσσας και του ανθρώπου. Ζητήματα όπως οι σχέσεις κειμένου, ιστορίας και κοινωνίας, η θεωρητική υπόσταση της σημασίας (ρεαλισμός ή νομιναλισμός), ο τρόπος ύπαρξης της (εμμένεια ή μετάθεση), οι σχέσεις εξουσίας και γλώσσας, το πρόβλημα του τρόπου ύπαρξης και δράσης της ιδεολογίας, οι ποικίλες μορφές της σημειωτικής επιβολής και οι πιθανές αντιστάσεις σε αυτήν, οι σχέσεις ανάμεσα στη γνώση και την πράξη, το σημερινό επικοινωνιακό μοντέλο, ο ρόλος των ΜΜΕ και η πάλη για τον έλεγχο της λογόσφαιρας, αποτελούν κάποιους από τους πολλούς σταθμούς αυτής της συνάντησης. Μια συνάντηση που εμπλουτίζεται μέσα από τη διαρκή και ζωντανή συνομιλία του βιβλίου με την πλειονότητα των κυρίαρχων στον 20ό αιώνα θεωρητικών ρευμάτων και ερμηνευτικών παραδειγμάτων (δομισμό, ψυχανάλυση, αποδόμηση, ερμηνευτική, ανθρωπολογία, φαινομενολογία, κ.ά.). Στο τελευταίο κεφάλαιο, το βιβλίο προχωράει σε μια πρώτη σκιαγράφηση των αναγκαίων κινήσεων και επιχειρήσεων για τη συγκρότηση μιας κριτικής Σημειωτικής, εργαλείου απαραίτητου για μια σφαιρική κριτική της κουλτούρας, εννοούμενης ως σημειόσφαιρας. Η συγκρότηση αυτής της κριτικής Σημειωτικής, μιας Σημειωτικής που δεν επιλέγει το δρόμο του κοινωνικού αναχωρητισμού βλέποντας τα κείμενα ως αδρανείς νεκρές φύσεις και προβάλλοντας ως άλλοθι την υποτιθέμενη αξιολογική της ουδετερότητα, αλλά παρεμβαίνει, τηρώντας όλες τις επιστημονικές εγγυήσεις, ως σημειοκλασία και ως σημειογονία, στην κοινωνική διαδικασία παραγωγής, μετάδοσης, επιβολής κ.ο.κ. της σημασίας, γίνεται παραπάνω από αναγκαία στους καιρούς μας, για λόγους που δε χρειάζεται να είναι κανείς σημειολόγος για να τους βρει.