Ο λόγιος Φαναριώτης Νικόλαος Καρατζάς και η βιβλιοθήκη των χειρογράφων κωδίκων του (1705 ci - 1787)

Περιγραφή:

Στον παρόντα δεύτερο τόμο που αφορά στον λόγιο Φαναριώτη Νικόλαο Καρατζά προχωρούμε, όπως άλλοτε είχαμε υποσχεθεί, στην παρουσίαση πλέον των χειρόγραφων κωδίκων της μεγάλης άλλοτε Βιβλιοθήκης του· ενώ στον πρώτο τόμο, και αναφορικά πάντοτε με την Βιβλιοθήκη του, κάναμε λόγο για τον τρόπο συνθέσεως των κωδίκων της συλλογής του, εδώ, πέρα από την παρουσίαση και την περιγραφή των κωδίκων, αναφερόμασθε και στην πορεία της συλλογής των χειρογράφων, στην μοίρα τους, αφότου αυτά μετά τον Οκτώβριο του 1787, και τον θάνατο του Νικολάου, θα περάσουν στην κατοχή του γυιού του Κωνσταντίνου. Εύλογα για ένα μικρό έστω χρονικό διάστημα, και ως τον θάνατο, μετά το 1814, του γυιού Καρατζά, του Κωνσταντίνου Καρατζά του Μπάνου, θα παρακολουθήσουμε, μέσα από κείμενα του ιδίου του Μπάνου κυρίως, και την ταραχώδη και γεμάτη σκαμπανεβάσματα ζωή του τελευταίου, ταυτιζόμενη πιθανότατα έμμεσα έστω και με την τύχη της συλλογής των χειρογράφων του πατέρα του.
Το παρόν βιβλίο (Β' Τόμος), με ειδικότερο τίτλο: "Η Βιβλιοθήκη των χειρόγραφων κωδίκων" του Νικολάου Καρατζά, αποτελείται από δύο Μέρη, στο Α' Μέρος ("Ή τύχη της Βιβλιοθήκης του Νικολάου Καρατζά"), με δύο κεφάλαια και αρκετά υποκεφάλαια, μελετούμε γενικά την πορεία των χειρογράφων του Νικολάου, από τον χρόνο του θανάτου του, και τον τρόπο που αυτά θα αγορασθούν από άλλοτε φίλους του λόγιου Φαναριώτη, αλλά κυρίως από ξένους λογίους, διπλωμάτες και απεσταλμένους στην Ανατολή, για να διασπαρούν σήμερα αποκείμενα σε όλες σχεδόν τις μεγάλες ανά τον κόσμο Βιβλιοθήκες· ειδικότερα αναφερόμασθε στον ρόλο του Κωνσταντίνου Καρατζά στις πρώτες πωλήσεις χειρόγραφων κωδίκων της συλλογής του πατέρα του, στον ρόλο που διεδραμάτισαν φίλοι άλλοτε και συνεργάτες του Νικολάου στην αγορά και διασπορά των χειρογράφων του, στα χφφ. του Νικολάου Καρατζά που θα αγορασθούν από τους James Dallaway, Edward Clarke, Edward Everett, λόρδο Guilford, στους χειρόγραφους κώδικες του Νικολάου που θα παραμείνουν στα χέρια συγγενών του, για να περάσουν από την κατοχή αυτών σε άλλους λογίους και ιερωμένους και να καταλήξουν σήμερα, όλα, όσα τελικά εντοπίσαμε, μετά από μία εναλλαγή κατόχων κάποτε, σε ασφαλή απάγκια, σε μεγάλες κρατικές ή και πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες, στο British Museum (British Library πλέον), στην Βιβλιοθήκη Beinecke του Πανεπιστήμιου του Yale, στην Βιβλιοθήκη του Harvard, σε Βιβλιοθήκες της Οξφόρδης, του Δουβλίνου ή και των Βρυξελλών, κ.ά. [...] (Από τον πρόλογο της έκδοσης)